Türk: Felaketa mafên mirovan li El Fasherê dikaribû were pêşîgirtin
New York, 9ê Sibatê (Hibya) – Komîserê Bilind ê Mafên Mirovan yê Neteweyên Yekbûyî, Volker Türk, şîdetên li bajarê El Fasherê ya Sudanê wekî “felaketa mafên mirovan a ku dikaribû were pêşîgirtin” binav kir û xwest ku kesên berpirsiyar bêne hesibandin.
Di brîfînga xwe ya li ber Encûmena Mafên Mirovan de, Komîserê Bilind Türk got ku bûyerên ku di meha Cotmehê ya sala borî de li El Fasherê pêk hatin, felaketek bû ku dikaribû were pêşîgirtin. Di daxuyaniyek ku li ser medyayên civakî hate weşandin de wî got: “Piştî 18 mehên dorpêçkirinê, birçîbûnê û bombekirinê, Hêzên Piştgiriya Lezê (RSF) pêlên şîdetê yên giran dest pê kirin. Di çend rojan de hezaran kes hatin kuştin û deh hezaran kes bi tirs reviyan. Erkê me yê hevpar ev e ku berpirsiyaran bi hesab bînin û pêşî li dubarekirina van bûyeran bigirin.”
Komîserê Bilind diyar kir ku di seredana xwe ya li Sudanê de bi kesên sax man re hevdît û îfadeyên zêdetir ji 140 qurban û şahidan berhev kirin. Türk got ku qurbanan “kuştinên komî yên sivîlan di nav bajarê de û di dema revê de, îdamkirin, tecawiz û şîdeta cinsî ya din, îşkence, girtinên bêhiqûq, wendebûn û revandinên bi armanca fîdyeyê” vegotin.
Türk bi taybetî destnîşan kir ku RSF û hevalên wan sivîl, jin, zarok û hin komên etnîkî hedef kirin. “Şîdeta cinsî bi awayekî sistematîk wekî amûra şerê hate bikaranîn; saxmanî tecawizên komî û şîdeta cinsî li dijî jin û keçan vegotin,” wî got. Wî her weha diyar kir ku RSF sivîlan revand û fîdye xwest.
Komîserê Bilind got ku binpêkirinên mafên mirovan li El Fasherê li gorî qanûna ceza ya navneteweyî hem sûcên şerê û hem jî sûcên li dijî mirovahiyê ne. Türk bi giranî got ku civata navneteweyî divê gavên bihêztir bavêje û xemgîniya xwe ya giran li ser dubarebûna binpêkirinên wekhev li herêma Kordofanê diyar kir.
Türk bang kir ku civata navneteweyî ji bo parastina sivîlan û kêmkirina şîdetê li Sudanê tedbîrên somut bigire, ji aliyan re berpirsiyariyên wan ên qanûnî bi bîr bîne û rê li ber herikîna çekan bigire. Wî her weha got ku divê êrîşên li ser altyapeya sivîl rawestin, gihîştina alîkariya mirovî bêqedî were garantîkirin û girtinên bêhiqûq bidawî bibin.
Komîserê Bilind destnîşan kir ku gelê Sudanê hîn jî ruhê têkoşîna xwe ya ji bo aşîtî, dad û azadî diparêze û got: “Gelê Sudanê kilîta aşîtîya domdar di destê xwe de ye û dê bi ser bikeve.”
Ajansa Nûçeyan a Kurdî